Lifelong learning: wij moeten leren afleren!

“Vrijwilligerswerk is zonde van je tijd. Waarom ga je gratis werken?”

“Waarom geef je zo veel geld uit aan reizen? X heeft gespaard en een groot huis gekocht.”

“Je bent dom!”

“Kies een studie die je later rijk maakt!”

“Je moet oudere mensen altijd met ‘u’ aanspreken.”

“Niet zoveel vragen stellen. Je moet gewoon doen wat ik zeg.”


Vanaf kleins af aan leer je onbewust dingen aan, omdat mensen bepaalde dingen tegen jou zeggen. En soms herhalen ze boodschappen, als je niet luistert naar wat ze gezegd hebben en je afwijkt van de “standaard”.

Vooral als je jezelf nog aan het ontwikkelen bent, kunnen boodschappen van je omgeving je vormen. Je wordt van alles aangeleerd. Manieren, normen en waarden. En mensen geven je over van alles en nog wat advies. Je wordt een bepaalde richting ingeduwd.

Maar op een gegeven moment ga je de wereld in. En doe je ervaring op. En leer je jezelf kennen. En kom je erachter dat veel van wat je geleerd hebt niet meer bij jou past of zelfs helemaal niet waar is.

Dit is het moment waarop je erachter komt dat afleren soms nog belangrijker is dan leren.


Voorbeelden

Een gezinsvoorbeeld? Stel jij hebt altijd van jouw ouders gehoord dat vrijwilligerswerk nutteloos is en laag werk is voor mensen die niets te doen hebben. Jij bent dat gaan geloven. Vervolgens ben je 24 jaar en ga je solliciteren en merk je dat andere sollicitanten de voorkeur krijgen, omdat ze hun CV hebben aangevuld met vrijwilligerswerk. Hierdoor hebben zij hun competenties ontwikkeld, extra werkervaring opgedaan en geven zij aan maatschappelijk betrokken te zijn. Oops!

Een schoolvoorbeeld? Stel jij hebt altijd van jouw klasgenoten te horen gekregen dat jij een “freak” bent. Je bent dit gaan geloven, want iedereen zei het altijd en je werd gepest. Hierdoor heb je jezelf altijd klein gehouden en geloofde je dat je nergens bij hoorde. Vervolgens heb je een studie gekozen die een link had met jouw passie. Je komt studiegenoten tegen met dezelfde passie en het klikt. Je merkt dat je talent hebt, maar gewoon zat tussen de verkeerde mensen. Oops!

Een familievoorbeeld? Stel jij hebt altijd van jouw familie te horen gekregen dat je later een studie moet kiezen die jou rijk maakt. En waar mensen tegenop kijken. Want ja, de status en de naam van de familie moet hoog blijven. En jij hoort erbij. Elke keer weer wordt de vergelijking gemaakt met neven en nichten die braaf het uitgestippelde pad volgen. Op elk familiefeest wordt gepraat over de economische omstandigheden, geld en macht. Op een gegeven moment ben je 28 en voel je je ongelukkig, omdat niemand je heeft geleerd om gelukkig te zijn. Oops!

Een relatievoorbeeld? Stel jij hebt een partner. Hij/zij noemt jou dom en kleineert je als andere mensen erbij zijn. Hij/zij herhaalt altijd dat je niemand beters gaat vinden. Je begint alles te geloven. En je begint hem/haar te verdedigen bij anderen. Na jaren maak je het uit en ontmoet je iemand anders. Hij/zij is oprecht geïnteresseerd in jouw kennis over een bepaalde onderwerpen en geeft je complimenten betreft je talenten. Oops!

Een werkvoorbeeld? Stel jij hebt een manager die zijn/haar organisatie runt door middel van micromanagement. Je moet targets halen en hij/zij is niet geïnteresseerd in jouw mening. Je wordt constant gecontroleerd. Hij/zij geeft aan dat jij de taken moet uit voeren, zonder vragen te stellen. Vervolgens kom je bij een nieuw bedrijf. Jij gaat braaf toepassen wat je geleerd hebt. Maar daarna ontdek je dat de collega’s die hun mond open doen tijdens meetings en creatief zijn juist de promoties krijgen. Oops!


Afleren en continu blijven leren

Mensen geven je verschillende boodschappen. Waarom?

  • Omdat ze dit zelf zo aangeleerd hebben en dit willen doorgeven aan de volgende generaties. Trots en traditie.
  • Uit eigen belang: ze sturen je in een bepaalde richting, omdat ze daar zelf profijt van hebben.
  • Soms zijn mensen aan het projecteren en geven ze je boodschappen, terwijl die niet passen bij de huidige tijd, jouw persoonlijkheid of jouw vraagstuk.
  • Omdat ze dit ergens hebben gehoord en dit als waarheid beschouwen, zonder hier ooit vraagtekens bij te zetten.

Leren afleren

heidi-sandstrom-mHC0qJ7l-ls-unsplash.jpg

Niet alles is waar. Als één iemand het zegt, betekent het niet dat het waar is. Als meerdere mensen het zeggen, betekent het ook niet dat het waar is.

Niet alles past bij jou. Zodra je jezelf beter leert kennen weet je naar welke boodschappen je kunt luisteren en welke boodschappen gewoon “lawaai” zijn. Blijf je denkpatronen vernieuwen.

Niet alles past bij elke situatie. Verandering is het enige constante. Wat vroeger werkte, hoeft nu niet te werken. Verschillende situaties, mensen en tijden vragen om verschillende boodschappen.

Gedragsverandering is moeilijk, maar mogelijk. Leren is gemakkelijker dan afleren. Wees daarom kritisch en neem niet alles blindelings aan.

Laat je niet klein houden. Probeer af te leren wat niet goed voelt en niet bij jou past.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s