Internationale vrouwendag 2021: #BREAKTHECIRCLE

Vandaag, op internationale vrouwendag, lanceert hivancommunity de campagne #BREAKTHECIRCLE tegen eerwraak. Deze dag dragen wij op aan Sumanta Bansi. Haar vermissingszaak heeft ons allen weer laten zien dat niet alle delen van de gemeenschap op de hoogte zijn van de rechten van meisjes en vrouwen. Dit kan en moet anders.

Vooral meisjes en vrouwen zijn slachtoffer van eerwraak en eergerelateerd geweld. Hierbij wordt geweld gebruikt om het eerverlies te herstellen in kringen waar het hooghouden van de familienaam en eer van groot belang is. Het is voor velen onduidelijk in welke vicieuze cirkel deze meisjes en vrouwen vast zitten, al generaties lang. Hivancommunity doet daarom een poging om deze vicieuze cirkel van verstikking in kaart te brengen, zodat wij deze cirkel voorgoed kunnen doorbreken.

Laag 1: Beschermen van familienaam en eer -> Genderongelijke verwachtingen -> ‘ Wat zullen andere mensen zeggen?

In sommige families is het beschermen van de familie-eer en familienaam een van de belangrijkste levensbehoeften. Vanaf kleins af aan wordt aan de leden geleerd dat loyaliteit en het behagen van de groep van groot belang is. Aan het beschermen van de familie-eer en naam zijn vele jaren geleden genderongelijke verwachtingen gekoppeld. Om te bewerkstelligen dat deze levensbehoefte niet in gevaar komt is de vraag: ‘wat zullen andere mensen zeggen?’ een belangrijke rol gaan spelen in delen van deze gemeenschap. Als mensen over leden van je familie gaan praten heeft dit namelijk effect op de familie-eer en naam. Dit heeft als gevolg dat men niet mag opvallen en zodra zij afwijken van de verwachtingen en gedragsregels worden zij hierop aangesproken door de familieleden of leden van de gemeenschap, met bijvoorbeeld als gevolg schaamte of uitsluiting. Dit mechanisme heeft o.a. gezorgd voor de welbekende ‘judging aunties’: tantes in de familie/gemeenschap die roddelen, oordelen en onwaarheden verspreiden over andere vrouwen (bijv. nichtjes), soms om de aandacht af te leiden van het eigen gezin en zo de eigen eer te beschermen. Door een poging te doen om elkaars familienaam te beschadigen, uit angst voor het beschadigen van de eigen naam, wordt dit mechanisme al generaties lang in stand gehouden.

Laag 2: ‘Wat zullen andere mensen zeggen’ -> Victim blaming

Het is voor velen onbegrijpelijk dat sommige families het slachtoffer kunnen aanwijzen als schuldige en het slachtoffer kunnen verplichten om geen aangifte te doen. In laag 1 werd duidelijk dat het begint bij het beschermen van de familie-eer en familienaam. Mocht een vrouw afwijken van de gestelde verwachtingen en gedragsregels wordt zij erop geattendeerd met de vraag: ‘Wat zullen andere mensen zeggen?’ Dit is een hint dat de vrouw zich buiten de gebaande paden bevind en de familienaam kan beschadigen. Mocht er vervolgens iets gebeuren, denk aan seksueel misbruik, wordt de vrouw als schuldige aangewezen. Het kan bijvoorbeeld zijn dat deze familie (of dit deel van de gemeenschap) als regel heeft dat een ongetrouwde vrouw geen contact mag hebben met mannen. Deze vrouw heeft er dus voor gezorgd dat de familie-eer in gevaar komt, ook na herhaaldelijke pogingen van de familie om haar gedrag te beïnvloeden. Zij heeft niet geluisterd en wordt derhalve gezien als schuldige. Het doen van aangifte blijft uit omdat zij niet “de vuile was” buiten mag hangen.

Laag 3: Victim blaming -> eergerelateerd geweld / Eerwraak

In moeilijke situaties hebben mensen vaak behoefte aan een luisterend oor, maar aangezien zij geïnstrueerd zijn om “hun vuile was niet buiten te hangen” blijven de slachtoffers vaak alleen achter, zonder hulp om een trauma te verwerken. Na victim blaming strijden een aantal slachtoffers alsnog voor rechtvaardigheid: zij doen aangifte. De ‘victim blamers’ zien dit als gevaar voor de familie-naam en eer. Het gebruiken van geweld zien zij als één na laatste stap om hun levensbehoefte te vervullen: het hebben van een zuivere naam.

Disclaimer: Zowel eergerelateerd geweld als eerwraak kan eerder in het proces plaatsvinden.

Eergerelateerd geweld is in Nederland strafbaar. Zie de website van de Rijksoverheid. Bij direct gevaar, neem contact op met de politie. Voor hulp en advies omtrent eergerelateerd geweld kun je terecht bij ‘Veilig Thuis’. Hivancommunity is tegen eer-gerelateerd geweld, eerwraak én tegen mensen die na zulke tragische gebeurtenissen wéér de schuld leggen bij de vrouwelijke familieleden van het slachtoffer en ongelijkheid verder voeden.

Geschreven door Raksha V. Bharos

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s